در این پست می‌خواهیم در ارتباط با یکی از گیاهان استراتژیک و خیلی ارزشمند یعنی کنجد صحبت کنیم. گیاهی که متاسفانه طی چند سال اخیر کشت و کار آن به فراموشی سپرده شده است. این گیاه از لحاظ اقتصادی شرایط مساعدی را برای کشاورزان به همراه دارد و هم اینکه کشت و کار آن بسیار ساده می‌باشد.

مشاهده ویدیو در یوتیوب

اهمیت کاشت گیاه با ارزش کنجد

این گیاه تا حد زیادی به خشکی و شوری مقاوم است، می‌توان آن را در اقلیم‌های مختلف ایران کشت کرد. کنجد را می‌توان در برخی از مناطق ایران مثل گلستان به عنوان کشت دوم مورد کشت و کار قرار داد. کنجد از لحاظ اقتصادی و هم تغذیه‌ای روغن بسیار با ارزش و با کیفیتی دارد. با اینکه کشور خودمان پتانسیل بالایی برای تولید این محصول دارد ولی متاسفانه امروزه اقدام به واردات آن به کشور می‌شود.

همانطور که گفته شد این گیاه مقاومت بالایی به خشکی دارد و می‌توان آن را در یک دامنه وسیعی از اقلیمی ایران کشت کرد. از این جهت پیشنهاد می‌شود کشاورزان عزیز کشت این محصول را تجربه کنند. این گیاه به تغذیه از طریق برنامه غذایی واکنش بسیار خوبی دارد. چون به خشکی متحمل است اگر آب کافی در اختیار آن قرار ندهیم گیاه رشد خواهد کرد ولی نباید عملکرد بالایی را انتظار داشت. از آنجایی که این گیاه از لحاظ اقتصادی در بازار وضعیت مناسبی دارد بازهم این تولید اقتصادی خواهد بود. کنجد به بیماری‌های پوسیدگی حساس است که برای حل این مشکل باید از مصرف کودهای دامی پرهیز کرده و تکنیک‌های تغذیه‌ای مناسب را به کار برد. تقریبا متوسط برداشت این گیاه در دنیا بالای ۲/۵ تن در هکتار  است در ایران نیز در کشت‌های آبی بالاترین عملکرد حدود ۹۰۰ کیلوگرم و در کشت‌های دیم ۴۰۰ الی ۵۰۰ کیلوگرم در هکتار است که با تغذیه مناسبت می‌توان این عملکرد را بصورت چشمگیر افزایش داد.

عملکرد بالای کنجد در ایران

اجرای طرح افزایش عملکرد کنجد توسط شرکت دانش‌بنیان دایان

یکی از مشکلات وارده در کشت و کار این محصول نقص در عملیات برداشت است دلیل آن هم این است که کشاورزان کمی اقدام به کشت آن می‌کنند. باید توجه داشت که با همان کمباین‌های که کلزا را برداشت می‌کند می‌توان اقدام به برداشت کنجد نیز کرد. با فراهم کردن آب کافی و برنامه غذایی مناسب می‌توان عملکرد بالای این محصول را شاهد بود. حتی اگر آب کافی هم تامین نشود باز عملکرد ابتدایی را خواهیم داشت. از آنجایی که وزن هزار دانه این محصول کم است، میزان بذر مصرفی موقع کاشت بصورت ۱/۵ تا ۲ کیلوگرم کفایت می‌کند. ولی باید توجه کنید چون این گیاه در ابتدای رشد به بیماری‌های پوسیدگی، فوزاریوم و بوته‌میری حساس است به واسطه همین مشکلات، بصورت ناخواسته کمی از تراکم گیاه را از دست خواهیم داد، برای حل این مشکل باید مقدار بذر مصرفی را افزایش داد که برای اینکار ۴ الی ۵ کیلوگرم در هکتار کفایت خواهد کرد. برای کاشت کنجد می‌توان از ریزکارنده‌ها بصورت ردیفی استفاده کرده و آن را بصورت ردیفی و یا تیپ آبیاری کرد. هرچقدر این‌کار را اصولی‌تر و مکانیزه‌تر انجام دهیم قطعا شرایط عملکردی نیز افزایش خواهد یافت.