خلاصه مطلب

در این پست آموزشی با روش صحیح کاشت نهال همراه شما کشاورزان عزیز هستیم. مهم‌ترین نکته در زمان کاشت نهال طوقه یا یقه است که باید آن را بشناسیم. طوقه جایی است که اولین ریشه‌ها را به ساقه متصل می‌کند. این محل باید ۱۰ سانتی‌متر بالاتر از سطح خاک قرار بگیرد. این کار باعث می‌شود طوقه و ریشه دچار پوسیدگی و آلودگی‌های باکتریایی و قارچی نشود. درخت دارای ۲ نوع ریشه عمقی و سطحی است که ریشه‌های نوع اول وظیفه جذب مواد غذایی گیاه (۹۸ درصد مواد جذبی) و ریشه‌های عمقی وظیفه جذب آب را برعهده دارند. عناصر غذایی قابل جذب در ۱۰ الی ۱۵ سانتی‌متری سطح خاک قرار دارند بنابراین کاشت صحیح و استقرار مناسب ریشه‌ها باعث می‌شود جذب حداکثری را شاهد باشیم.  باید توجه داشت که نباید نهال را داخل گودال کشت کرد. با این کار سطح دسترسی ریشه‌های جذبی از عناصر غذایی دور شود. همچنین تجمع دایمی آب اطراف طوقه باعث بروز بیماری‌های باکتریایی و قارچی و پوسیدگی خواهد شد.

مشاهده ویدیو در یوتیوب

کاشت نهال به روش صحیح

مهم‌ترین نکته در زمان نهال کاری این است که ناحیه طوقه یا یقه را بشناسیم. طوقه محل اتصال اولین ریشه‌ها به ساقه است.

طوقه درخت
طوقه درخت

محل طوقه باید از سطح خاک باغ ۱۰ سانتی‌متر بالاتر باشد. تصور عموم مردم و کارشناسان بر این است که محل پیوند که بالاتر از طوقه قرار دارد باید بالاتر از سطح خاک باشد که این باور کاملا درستی است. این امر برای جلوگیری از پوسیدگی‌ها و بیماری‌های طوقه و ریشه امری ضروری است که این نکته عموما رعایت می‌شود. شاید دوست دارید بدانید که چرا تکنیک استقرار درست درخت در خاک اهمیت دارد!!؟ علت معلوم و ساده‌ای دارد. درخت دارای ۲ نوع ریشه عمقی و سطحی است. ۹۸ درصد جذب عناصر غذایی توسط ریشه‌های سطحی یا همان ریشه‌های موئین انجام می‌شود. جذب در ریشه‌های سطحی به صورت انتخابی و در ریشه‌های عمقی به صورت توده ای صورت می‌گیرد. توجه داشته باشید که به علت فعالیت میکروارگانیسم‌ها و خصوصا باکتری‌ها، عناصر غذایی قابل دسترس در ۱۰ الی ۱۵ سانتی‌متری خاک قرار دارند. چراکه در این ناحیه اکسیژن به مقدار کافی برای میکروارگانیسم‌ها و ریشه وجود دارد.

ریشه‌های سطحی و عمقی
رشد ریشه‌ها

استقرار صحیح ریشه‌ها باعث افزایش دسترسی به این عناصر برای جذب بیشتر و افزایش کیفیت جذب می‌شود. ریشه‌های عمقی وظیفه جذب آب را بر عهده دارند که عناصر غذایی از این طریق بصورت توده‌ای جذب می‌شوند. این ریشه‌ها اهمیت کمتری در باردهی درخت دارند. از این رو باید دقت داشت که ریشه‌ها در بالاترین سطح خاک قرار بگیرند تا با توسعه سطحی خود امکان جذب بیشتر عناصر و ماندگاری بیشتر را برای درختان فراهم کنند. در کشاورزی اصولی دنیا، درختان را در زمان کاشت با ایجاد تپه‌ای در سطح خاک در نوک تپه و یا روی پشته‌ها کشت می‌کنند.

کشاورزان عزیز باید دقت کنید که کاشتن نهال در داخل گودال برای ایجاد تشتک آبیاری روشی کاملا اشتباه است چرا که دسترسی ریشه‌های جذبی از سطح جذب دور می‌شود. این درختان عمر پایین و کیفیت بسیار پایینی در باردهی خواهند داشت. از طرف دیگر حضور همیشگی آب در محل طوقه و ریشه باعث می‌شود قارچ‎‌ها و باکتری‌های بی‌هوازی مخرب رشد کرده و پوسیدگی و نابودی نهال را باعث شوند.

بعد از حفر گودال ابتدا باید میزان لازم برای خاک ریختن در گودال و استقرار مناسب ریشه‌ها را تخمین بزنیم. این خاک باید همان خاک سطح مزرعه باشد و نیازی به استفاده از شن و ماسه بادی و کود دامی نیست. هیچ کدام از اینها بستر مناسبی برای ریشه‌ی نهال کوچک و حساس ما نیست چون هیچ کدام از اینها غذای گیاه نیست. یقه ، گلو یا طوقه باید ۱۰ سانتی متر بالاتر از سطح خاک قرار بگیرد. قسمت پیوند که بیشتر کشاورزان به آن اشاره می‎‌کنند بالاتر از قسمت یقه قرار دارد.

کاشت نهال

دقت کنید گیاه ما حالا بصورت تپه‌ای کاشته شده و نه بصورت گودالی. نکته بعدی که شاید برای شما ایجاد سوال کند این است که من سیستم آبیاری مجهزی ندارم. برای نهالی که به روش تپه‌ای کاشته شده چطور این آبیاری را انجام دهم؟! این کار مسلما نسبت به روش قبلی کار پر زحمت‌تری است اما برای کسی که هزینه می‌کند و قرار است یک زندگی را از دل خاک بیرون بیاورد این زحمت در مقابل زحماتی که بعدا برای جلوگیری از خسارات روش‌های غلط باید انجام بگیرد اصلا زیاد نیست. به تصویر زیر دقت کنید می‌بینید که اطراف نهال کاشته شده با خاک اطراف باغ یک تشتک ایجاد شده است. این تشتک باعث می‌شود که آب در اطراف ریشه مانده و سریعا وارد خاک شود یعنی دقیقا همان‌جایی که ریشه مستقر شده است.

روش صحیح کاشت نهال

نکته : قبل از کاشت فقط به خاک گودال حدود ۲۰۰ الی ۴۰۰ گرم گوگرد پاستیلی یا گوگرد گرانول ۹۹ درصد اضافه شود. از هرگونه هرس ریشه و اضافه کردن فضولات دامی و استفاده از قارچ‌کش‌ها در زمان کاشت خودداری کنید. چرا باید با مصرف کود دامی میکروارگانیسم‌ها و قارچ‌های مخرب را به خاک اضافه کنیم و برای جلوگیری از آن مجبور به استفاده از قارچ‌کش در خاک شویم؟؟!!!!